Robert Musil
Overzicht titels:
Oorspronkelijke titel: Die Verwirrungen des Zöglings Törleß 1906
Vertaling: Frank Diamond, 2005
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-7549-X
ISBN-13: 978-90-290-7549-7
Heruitgave en herziene vertaling van De ervaringen van de jonge Törless, Polak & Van Gennep 1967
Flaptekst:
De verwarring van de jonge Törless, Musils eerste roman uit 1906, beschrijft het machtsmisbruik, het snobisme en de genadeloze homo-erotische wreedheid op een kostschool. De hoofdpersoon, Törless, is er getuige van hoe twee van zijn vrienden op school, Beineberg en Reiting, een klasgenoot stelselmatig misbruiken en vernederen. Törless wordt verscheurd door gevoelens van zowel afkeer als fascinatie - en helpt het slachtoffer niet
De verwarring van de jonge Törless is een meeslepend verhaal over macht en machtsmisbruik dat een eeuw na zijn ontstaan nog altijd niet aan zeggingskracht heeft ingeboet.
Oorspronkelijke titel: Tagebucher 1976
Vertaling: Hans Hom, 1992
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-3950-7
ISBN-13: 978-90-290-3950-5
Flaptekst:
Als achttien-, negentienjarige - in 1898/99 - begon Robert Musil in dagboekvorm gedachten en ideeën vast te leggen, 'met mijzelf alleen: zoals hij schreef, 'om mijn eigen historicus te zijn'. Deze notities, die met slechts enkele korte onderbrekingen tot vlak voor zijn dood in april 1942 werden voortgezet, waren dus in eerste instantie aan hem zelf gericht.
In zijn cahiers - die in zijn nalatenschap zijn aangetroffen - verzamelde Musil waarnemingen en beschouwingen, analyses van zijn tijd en tijdkritiek, resultaten van denken en diagnoses, ontwerpen voor zijn literaire werken en opmerkingen met betrekking tot zijn eigen persoon. Zijn dagboeken waren voor hem een archief, maar ook een speelveld en laboratorium, de plaats waar hij zijn ideeën bijeenbracht en uitprobeerde.
De Dagboeken weerspiegelen vanaf de eerste fragmenten van 'Monsieur le vivisecteur' tot aan de laatste aantekeningen van 6 november 1941 een belangrijk stuk van onze geestesgeschiedenis én documenteren het ontstaan van De man zonder eigenschappen.
Van Robert Musil verschenen bij Meulenhoff, naast de vier delen van De man zonder eigenschappen, Het postume werk van een levende, Drie vrouwen, Verbintenissen en Brieven aan Anna.
Oorspronkelijke titel: Vereinigungen ('Die Vollendung der Liebe', 'Die Versuchung der stillen Veronika') 1911
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-1692-2
ISBN-13: 978-90-290-1692-6
Flaptekst:
Oorspronkelijke titel: Der Mann ohne Eigenschaften 1952
Vertaling: Ingeborg Lesener, 1988
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-5279-1
ISBN-13: 978-90-290-5279-5
Herdruk 2002 ISBN 902906801
Flaptekst:
De man zonder eigenschappen, het intrigerende levenswerk van Robert Musil (1880-1942), wint met de dag aan actualiteit. Het licht deze eeuw door, met een ironische precisie die ongeëvenaard is en met een zinnelijkheid die in het merendeel van de commentaren op dit boek maar al te vaak wegkwijnt.
De roman is gelokaliseerd in Wenen, dehoofdstad van de Oostenrijks-Hongaarse dubbelmonarchie, en bestrijkt één jaar, dat begint op een mooie augustusdag in 1913. Ulrich, de man zonder eigenschappen, de mogelijkheidsmens met zijn interim-principes, besluit na een aantal pogingen een man mét eigenschappen te worden een jaar vakantie van het leven te nemen. Hij raakt betrokken bij de 'Parallelactie', de organisatie die de viering van het zeventigjarig regeringsjubileum van keizer Franz Josef I voorbereidt en tevens wil proberen het dertigjarig jubileum van de Duitse keizer de loef af te steken: dat deze jubilea gepland zijn in 1918, het jaar waarin beide monarchieén definitief ineenstorten, is tekenend voor de satire die deze hele roman doordrenkt. Ironie is ook terug te vinden in de constellaties van de personen die Musil ten tonele voert: van de mooie ambitieuze Diotima tot de met Nietzsche dwepende Clarisse, van de denk- en geldmagnaat Arnheim tot de brave generaal Stumm von Bordwehr, van Ulrichs jeugdvriend Walter, de 'doorsneemens' tot de krankzinnige vrouwenmoordenaar Moosbrugger.
Ulrich en Musil willen begrijpen, willen door de doordringing van het bestaande een toekomst voor het mogelijke ontwerpen. Daarmee is de De man zonder eigenschappen een grootse poging tot geschiedfilosofie en een onverbiddelijke kritiek van de wereldbeschouwingen in romanvorm.
Robert Musil debuteerde in 1906 spectaculair met de roman Die verwirrungen des Zöglings Törless Zijn levenswerk Der Mann ohne Eigenschaften, waarvan de eerste schetsen al rond de eeuwwisseling geschreven werden en waaraan Musil sinds 1922 voortdurend en bezeten werkte, bleef onvoltooid. Naast De man zonder eigenschappen verscheen van hem Het posthume werk van een levende, Drie vrouwen, Brieven aan Anna, Verbintenisse en Dagboeken
- Het boek heeft alle eigenschappen om je onvoorwaardelijk mee te slepen en je te laten verstrikken in de brille van Musils even luchtige als dringende gedachtenspinsels - Carel Peeters in Vrij Nederland
- Intelligent, ironisch zonder enig hooghartig vertoon, schitterend van stijl en hecht doortimmerd.. - Jacques Kruithof in Elsevier
- Als Musil het bij analyse en kritiek zou hebben gelaten, zou dat al een kolossaal boek hebben opgeleverd, maar het belang ervan wordt nog vergroot doordat hij op zoek is naar bakens die te midden van alle verwarring iets van een richting aangeven voor 'het juiste leven'. Zeker daarom verdient zijn roman het een belangrijke rol te gaan spelen in de ontwikkeling van onze eigen hedendaagse literatuur. - Robert Anker in Het Parool
Met scherpe blik doorschouwt Robert Musil een cultuur die haar einde nadert, en tast hij mogelijkheden af voor een nieuwe toekomst.
De man zonder eigenschappen werd door Duitse schrijvers en critici uitgeroepen tot de belangrijkste Duitstalige roman van de twintigste eeuw.
Oorspronkelijke titel: Nachlaß zu Lebzeiten 1936
Vertaling: Ton Naaikens, 1987
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-1672-8
ISBN-13: 978-90-290-1672-8
Ceder editie
Flaptekst:
De bundel Het postume werk van een levende, waarin Musil korte prozastukken en verhalen bijeenbracht die hij vanaf 1910 had geschreven, moest de schrijver onttrekken aan de dodelijke vergetelheid waarin hij dreigde te verzinken. De vaak luchtige stijl is zowel suggestief als bedrieglijk; Musil wist zijn visies en zijn ook wetenschappelijke belezenheid om te zetten in pregnante zinnebeelden van twintigste-eeuws leven. Zijn opvoeding in kinderkazernes en zijn natuurkundige achtergrond dreven hem ertoe meedogenloos en exact het zo actuele grensgebied af te bakenen waarop onze kennis van de wereld te kort schiet en de literatuur haar gissende werk kan doen. In deze schetsen en verhalen, die kunnen wedijveren met die van Franz Kafka en Robert Walser, fixeerde 'Monsieur le Vivisecteur' met microscopische precisie zijn kijk op deze eeuw, zijn relatie met vrouwen, zijn ervaringen op het slagveld, zijn visie op de westerse cultuur, kortweg' de bacillen van alle wereldse gruwelen', Wreed en teder in Törless, imponerend en overweldigend in De man zonder eigenschappen - in deze bundel treedt Robert Musil naar voren als een figuur die het moderne denken op stilistisch bijzondere wijze aantrekkingskracht geeft,
• Musils voor- en richtbeelden willen ons niet verleiden, ze zijn enkel bedoeld om ons te laten ontsnappen aan een clichématige en conventionele manier van denken. - Ingeborg Bachmann
Robert Musil (Klagenfurt, 1880-Genève, 1942) koos na een militaristische opvoeding in de Oostenrijkse-Hongaarse 'Dubbelmonarchie' , gevolgd door een technische academische opleiding met als afsluiting een proefschrift over de fysicus-filosoof Ernst Mach, en na adjudant te zijn geweest tijdens de Eerste Wereldoorlog, voor het schrijverschap. Na het succes van zijn debuut Die Verwirrungen des Zöglings Törless (1906) werkte hij meer dan twintig jaar aan zijn opus magnum Der Mann ohne Eigenschaften, het kolossale romanwerk dat nimmer werd voltooid.
Als een noodzakelijke onderbreking van het werken aan Der Mann ohne Eigenschaften schreef Robert Musil de verhalen van Het postume werk van een levende (1935) of gaf ze, voor zover al eerder op schrift gesteld, hun definitieve vorm.
Oorspronkelijke titel: Die Schwärmer 1921
Vertaling: Hans W. Bakx, 1983
Uitgever: De Bezige Bij
ISBN-10: 90-234-0827-6
ISBN-13: 978-90-234-0827-7
vert De fantasten door Hans W. Bakx; vert Vincent etc door Petra Ketelaars
Flaptekst:
'De Fantasten is een briljant geschreven betoog dat via een dubbele driehoeksverhouding in feite draait om het contrast en de confrontatie tussen de rede wn de emotie. De Oostwnrijksw schrijver-filosoof Robert Musil (1880-1942) is een taalvirtuoos die zijn worsteling met intellectualistische en dramatische motieven daarin superieur weet te camoufleren .... Ik betrap me er regelmatig op dat ik de dialogen zou willen proeven, langzaam opzuigen (is: lezen en herlezen].' -Hannie Alkema, de Volkskrant
'Het is noodzakcljjk dat dit leesstuk (De Fantasten), in de mooie vertaling van Hans W. Bakx, wordt uitgegeven.' -Jac Hcejer, NRC Handelsblad
Oorspronkelijke titel: Briefe 1901 - 1942 0
Vertaling: Ton Naaikens, 1981
Uitgever: Meulenhoff
ISBN-10: 90-290-2882-3
ISBN-13: 978-90-290-2882-0
tekst opgenomen in Briefe 1901 - 1942
Flaptekst:
Oorspronkelijke titel: Drei Frauen (novellen: 'Grigia', 'Die Portugiesin', 'Tonka') 1924
Vertaling: Jacques Hamelink, 1969
Uitgever: Atheneum
Flaptekst:
Robert Musil, in 1942 in vrijwillige ballingschap in Zwitserland gestorven, kreeg bekendheid door zijn eerste publikatie De ervaringen van de jonge Törless (1906) en werkte zijn verdere leven aan de als torso nagelaten roman De man zonder eigenschappen. Daarnaast schreef hij aforismen en enige korte verhalen, waarvan het drietal, gebundeld onder de titel Drie vrouwen ons een diepgaand inzicht verschaft in de levensvisie van de auteur.
